Όταν η αρχαιολογία συναντά τη μυθολογία: Ο χρυσοφόρος Τρωικός πολιτισμός και η α(να)ξιοπιστία της Ιλιάδας

Ο Σλήμαν με τη δική του ερασιτεχνίζουσα αρχαιολογία πίστεψε σε μια Τρωική πραγματικότητα με βάση τον Όμηρο κα τη μυθοπλασία του. Nόμισε ότι τούτο επιβεβαιώθηκε με την εκ μέρους του ανασκαφή μιας ακρόπολης της εποχής του Χαλκού στο Hissarlik της ΒΑ Τουρκίας. Δεν έχει ακόμη αποδειχθεί ότι η ακρόπολη αυτή περιβαλλόταν από κάτω πόλη, πράγμα ωστόσο που υπαινίσσεται ο Όμηρος για τη δική του μυθολογούμενη Τροία. Γι αυτόν, αλλά και για άλλους πολύ σοβαρότερους λόγους, η ταύτιση του Ηissarlik με την Τροία δεν έχει επιβεβαιωθεί. Παρουσιάζονται ωστόσο στο μάθημα συζητήσεις για ανακολουθίες και κονταρομαχίες γύρω από μεγάλα ζητήματα που προκύπτουν στην περίπτωση που η ταύτιση αυτή γίνεται αποδεκτή. Λ.χ. το λεγόμενο παλάτι του Πριάμου που ο Σλήμαν το αναζητούσε στη βάση του λόφου (δηλ. στην Τροία Ι, αντί της «Ομηρικής» Τροίας VI- VII,), γι αυτό και έσκαψε τη στρωματογραφικά καταστροφική βαθειά τάφρο. Συναφές είναι και το ζήτημα του ¨θησαυρού του Πριάμου¨ που ίδιος ανακάλυψε σε στρώματα της Τροίας IIg και τον απέδωσε στον μυθικό Πρίαμο, που αν υποθέσουμε ότι υπήρξε θα πρέπει να έζησε 800 περίπου χρόνια μετά! Αλλά η πιο μεγάλη αντιπαράθεση αφορά τη διχογνωμία Γερμανών και Αμερικάνων ως το ποιά ήτανε η Ομηρική Τροία, με βάση τα αρχαιολογικά δεδομένα: η VΙh ή η VIIa (14ος ή 13ος αιω.); Σχεδόν μονάχα στα αρχαιολογικά δεδομένα και την ερμηνεία τους στηρίζεται εξάλλου όλο το μάθημα: ιστορία ανασκαφών, η εξέλιξη των προϊστορικών οχυρώσεων και αστικής δόμησης στην Χαλκοκτατία (Τροία Ι – Τροία VIII), οικονομία, κοινωνικο-πολιτική οργάνωση, Τέχνη και τεχνολογία, εξωτερικές σχέσεις (Μυκηναίοι, Χετταίοι). Παρόμοια διδακτική μεθοδολογία παρουσίασης του αρχαιολογικού υλικού και σχετικών ερμηνευτικών προσεγγίσεων ακολουθείται και στους υπόλοιπους (νησιωτικούς πλέον) οικισμούς του Τρωικού Κύκλου στη Θερμή Λέσβου, τον Εμποριό Χίου και το Τηγάνι Σάμου.